maculaire degeneratie

Wat is maculaire degeneratie?
Maculaire degeneratie is de aftakeling van de macula van het oog. De macula is het klein centraal punt van de lichtgevoelige retina achterin het oog.
Het zorgt voor het scherp zien, nodig om te lezen, te naaien of andere fijne visuele taken uit te voeren. Wanneer de macula niet meer optimaal functioneert, wordt het centraal deel van het zicht wazig, duister, vervormd of vlekkerig. Vandaar dat fijn werken van dichtbij, zoals lezen of een naald gebruiken, moeilijk tot onmogelijk wordt voor het aangetaste oog. Aangezien maculaire degeneratie het zicht beperkt in het centrale gedeelte van de retina, wordt het perifeer zicht van het oog niet aangetast: het oog is nog steeds in staat objecten buiten het centrum van het gezichtsveld te zien. Dit betekent dat maculaire degeneratie in de meeste gevallen geen totale blindheid tot gevolg heeft.

Hoe wordt maculaire degeneratie veroorzaakt?
Maculaire degeneratie is ‘meestal’ het gevolg van het natuurlijke verouderingsproces van het oog. Minder voorkomend is de erfelijke maculaire dystrofie genoemd. Trauma, infectie, ontsteking en uitgesproken bijziendheid kunnen eveneens de delicate structuur van de macula aantasten. De twee meest voorkomende types van leeftijdsgebonden maculaire degeneratie zijn de ‘droge’ en de ‘natte’ vorm:

  • droge maculaire degeneratie‘Droge’ maculaire degeneratie (ook ‘atrofische’ of ‘involutieve’ maculaire degeneratie genoemd): Dit is veruit het meest voorkomende type van maculaire degeneratie. Het wordt veroorzaakt door ouderdom en verdunning van de weefsels van de macula. Het verlies aan gezichtsscherpte gebeurt meestal geleidelijk.






  • natte maculaire degeneratie‘Natte’ maculaire degeneratie (ook ‘exsudatieve’ of ‘hemorrhagische’ maculaire degeneratie genoemd): Deze komt in ongeveer 30% van alle gevallen van maculaire degeneratie voor en is het gevolg van vorming van abnormale bloedvaten onder het netvlies. Deze nieuw gevormde bloedvaten veroorzaken een uitsijpeling van vocht en soms zelfs van bloed. Het opgestapelde vocht verstoort het centraal zicht. Deze toestand kan uiteindelijk leiden tot een zware littekenvorming in de macula. Het verlies van de gezichtsscherpte kan dan snel en uitgesproken zijn.


Wat zijn de symptomen van maculaire degeneratie?
Maculaire degeneratie kan bij verschillende personen verschillende symptomen veroorzaken. Soms treedt er alleen verlies aan gezichtsscherpte op aan één oog, terwijl het andere oog volledig normaal blijft functioneren. De aandoening kan in het beginstadium soms nauwelijks opgemerkt worden. Wanneer echter beide ogen aangetast worden, kan lezen en precisiewerk moeilijk worden. Men kan één of meerdere symptomen vaststellen:

  • Kleuren lijken fletser.
  • Woorden op éénzelfde bladzijde worden wazig en letters schijnen te ontbreken.
  • Rechte lijnen worden vervormd waargenomen, meer bepaald in het centrale fixatiegebied.
  • Een zwarte vlek wordt waargenomen in het centrum.
Hoe wordt maculaire degeneratie ontdekt?
Vroege ontdekking van oogproblemen kan leiden tot een meer efficiënte behandeling.  Een regelmatig oogonderzoek bij een oogarts binnen het kader van een algemeen fysisch onderzoek naar risicofactoren, kan bijdragen tot een vroegtijdige opsporing.  Dit is zeker aan te raden vanaf de leeftijd van 50 jaar en vooral als er netvliesafwijkingen in de familie voorkomen.
Veel mensen realiseren zich de ernst van deze aandoening niet tot zij plots verrast worden door een ernstige visusdaling.  Nochtans kan de oogarts vroegtijdig bepaalde stadia van maculaire degeneratie opsporen aan de hand van volgende diagnostische onderzoeken:

  • Onderzoek van de macula door middel van een oogspiegel (ook fundusonderzoek genoemd).
  • De eenvoudige test waarbij de patiënt naar een rooster kijkt om de graad van vervorming vast te stellen, wordt ook Amsler genoemd.
  • Soms wordt een fluorescentie angiogram uitgevoerd, om abnormale vorming van bloedvaten in de macula te ontdekken.  Bij deze procedure spuit de oogarts intraveneus een kleurstof in de arm van de patiënt.  Via de bloedcirculatie komt de kleurstof in de bloedvaten van het oog terecht zodat de juiste plaats van lekkage van bloedvaten zichtbaar wordt.

Hoe wordt maculaire degeneratie behandeld?
Voor de meest voorkomende ‘droge’ en atrofische vorm van maculaire degeneratie bestaat er eigenlijk geen behandeling.

Bepaalde voedingssupplementen zoals vitaminen, anti-oxidantia en bepaalde oligo-elementen zouden het ziekteproces kunnen remmen. Dit wordt heden wetenschappelijk onderzocht.

Het beginstadium van de ‘natte’ maculaire degeneratie kan soms behandeld worden met lasertherapie: een korte en meestal pijnloze poliklinische behandeling.

Bij laserbehandeling maakt men gebruik van een lichtstraal om de lekkende bloedvaten die de macula aantasten te dichten.
Hoewel deze procedure de maculaire degeneratie niet kan genezen, kan ze wel de snelheid waarmee de gezichtsscherpte vermindert beperken. Wel moet men weten dat laserbehandeling een klein litteken achterlaat onder de vorm van een blinde vlek op de plaats waar de laserstraal gericht werd.

Recent zijn er voor de natte maculaire degeneratie ook producten beschikbaar gekomen die in het vitreum worden geïnjecteerd. Het zijn stoffen die een remmende werking hebben op de vorming van abnormale bloedvaten, de zogenaamde anti-VEGF’s of anti-vascular endothelial growth factors. Deze dienen in een steriele omgeving te worden geïnjecteerd en dit moet op een regelmatig tijdstip herhaald worden.

Deze procedures kunnen de schade op de macula beperken of uitstellen en het zicht beter vrijwaren zodat aanpassing met Low Vision hulpmiddelen mogelijk blijft.

Inderdaad, om de uiteindelijke graad aan visueel verlies zo goed als mogelijk te verhelpen zal de patiënt aangepast worden met hulpmiddelen die de beelden vergroten. De ‘Low Vision’ hulpmiddelen benutten het perifere deel van het netvlies dat meestal niet is aangetast bij maculaire degeneratie. Een groot gamma aan hulpmiddelen, hulpdiensten en herscholingsprogramma’s is beschikbaar om mensen te helpen bij het verderzetten van hun favoriete bezigheden.

Link: www. obpc-bvvb.be


Cataract - Glaucoom - Maculadegeneratie - Diabetes - Vitreumvlokken - Strabisme
Vragen over maculaire degeneratie?

Stel hier je vraag, wij antwoorden zo spoedig mogelijk.

Uw e-mail adres:

Uw naam:

Uw telefoon:



Symptomen van maculaire degeneratie
  • Kleuren worden fletser
  • Woorden op eenzelfde bladzijde worden wazig en er lijken letters te ontbreken
  • Rechte lijnen worden vervormd waargenomen, vooral in het midden van het beeld
  • In het centrum van het beeld wordt een zwarte vlek waargenomen
Oogcentrum Dr. E. Van Caelenberghe Dorp West 96 – 9080 Lochristi Tel: 09/356 95 22 Fax: 09/367 47 09 E-mail: info@oogcentrum.be

uw zelfaanpasbare website door azozi.be